Duitsland

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken
Bundesrepublik Deutschland

Vlag van Duitsland
(Details)

Wapen van Duitsland
(Details)

Basisgegevens
Officiële landstaal: Duits
Hoofdstad: Berlijn
Regeringsvorm: Federale republiek
Staatshoofd: Horst Köhler
Regeringsleider: Angela Merkel
Oppervlakte: 357.022 km² [1] (2,3[2]% water)
Inwoners: 82.491.000 (2004)[3]
82.329.758 (2009)[4] (230,6/km² (2009))
Overige
Motto: Einigkeit und Recht und Freiheit
(eendracht, gerechtigheid en vrijheid)
Volkslied: Deutschlandlied
Munteenheid: euro (EUR)
UTC: +1 (zomer +2)
Nationale feestdag: 3 oktober (Eenheidsdag)
Web | Code | Tel. .de | DEU | 49
Voorgaande staten
 Bondsrepubliek Duitsland (1949-1990)
 Duitse Democratische Republiek
1990 (Duitse hereniging)
Topografie

Kaart Duitsland (CIA)
Zie ook
Portaal:Duitsland   Portaal Duitsland
Portaal:Landen & Volken   Portaal Landen & Volken
Geschiedenis van Duitsland

Germanen
Grote Volksverhuizing


Middeleeuwen
Frankische Rijk (5e eeuw-843)
Oost-Frankenrijk (843-962)
Heilige Roomse Rijk (962-1806)


Vorming van een natie
Rijnbond (1806-1813)
Duitse Bond (1815-1866)
Noord-Duitse Bond (1866-1871)


Het Duitse Rijk
Duitse Rijk (1871-1943/1945)

Duitse Keizerrijk (1871-1918)
Weimarrepubliek (1918-1933)
Nazi-Duitsland (1933-1945)

Groot-Duitse Rijk (1943-1945)


Het na-oorlogse Duitsland
Geallieerde bezettingszones (1945-1949)

Amerikaanse bezettingszone
Britse bezettingszone
Franse bezettingszone
Sovjet-Russische bezettingszone

Verloren Duitse provincies in het oosten

Verdrijving van Duitsers na WO II

Protectoraat Saarland(1947-1956)
Verdeeld Duitsland (1949-1990)

Bondsrepubliek Duitsland
Duitse Democratische Republiek

Duitse hereniging (1990)


Het hedendaagse Duitsland
Bondsrepubliek Duitsland (1990-heden)

Duitsland (Duits: Deutschland), officieel de Bondsrepubliek Duitsland (Duits: Bundesrepublik Deutschland), is een Midden-Europese staat die wordt gevormd door een federatie van 16 deelstaten, in het Duits Bundesländer of Länder (enkelvoud Land) geheten.

Duitsland ligt in Centraal-Europa en grenst in het noorden aan de Oostzee, de Noordzee en Denemarken, in het oosten aan Polen en Tsjechië, in het zuiden aan Oostenrijk en Zwitserland en in het westen aan Frankrijk, Luxemburg, België en Nederland.

De Bondsrepubliek Duitsland heeft met 82.329.758 (2009) inwoners de grootste bevolking van alle landen in de Europese Unie. Zij is een belangrijk lid van de Europese Unie en van de economische, politieke en militaire organisaties in Europa.

Inhoud

[bewerken] Geschiedenis

Zie Geschiedenis van Duitsland voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Na de Frans-Duitse oorlog van 1870/1871 slaagde de Pruisische kanselier Otto von Bismarck erin de los van elkaar staande staten en koninkrijken van de Noord-Duitse Bond, Beieren, Württemberg, Baden en Hessen-Darmstadt achter zich te verenigen. Op 18 januari 1871 werd in de Spiegelzaal van het Kasteel van Versailles het Duitse Keizerrijk geproclameerd met Wilhelm I als eerste keizer. Het Keizerrijk was een vorstenbond onder Pruisische leiding, waarbij de afzonderlijke staten op cultureel en bestuurlijk gebied een grote mate van soevereiniteit genoten.

Op het einde van de 19e, begin 20e eeuw laaiden de internationale spanningen zeer hoog op. De industriële revolutie, kolonialisme en nationalisme kenden hun hoogtijdagen, wat uiteindelijk resulteerde in de Eerste Wereldoorlog. Nadat het Duitse Rijk in 1918 gecapituleerd had, werd het gedwongen tot afstand van een aantal gebieden en tot zware herstelbetalingen. De zwakke structuur van de toen opgerichte Weimarrepubliek, de zware lasten die het land opgelegd waren, de sociale onrust en de economische crisis maakten de weg vrij voor de overname van het land door de nationaalsocialisten onder leiding van de Oostenrijker Adolf Hitler.

De door het Duitse Rijk begonnen Tweede Wereldoorlog leidde in 1945 tot de bezetting van het land door de geallieerde Russische, Britse, Amerikaanse en Franse strijdkrachten. De gebieden ten oosten van de rivieren Oder en Neisse werden aan Polen en de Sovjet-Unie toegewezen en de Duitse bevolking (ruim 12 miljoen) werd uit deze gebieden en de rest van Oost-Europa verdreven.

In 1949 werden in de geallieerde bezettingszones twee Duitse staten opgericht: de Bondsrepubliek Duitsland (BRD), die de Britse, Amerikaanse en Franse zone omvatte (West-Duitsland) en de Duitse Democratische Republiek (DDR) in het door de Sovjet-Unie bezette deel (Oost-Duitsland).

De Bondsrepubliek Duitsland werd gevormd naar het democratische en economische model van het westen; de regeringszetel, tevens hoofdstad van de Bondsrepubliek Duitsland, was Bonn, terwijl Oost-Berlijn hoofdstad van de DDR was. De DDR sloot zich, ideologisch, economisch en militair gezien aan bij het socialistische/communistische Oostblok, onder leiding van de Sovjet-Unie. Het werd de meest westelijke staat achter het IJzeren Gordijn.

De Berlijnse Muur scheidde sinds 13 augustus 1961 Berlijn in oost en west en werd symbool voor de verdeelde natie. De val van het communistische blok en het einde van de Koude Oorlog betekenden ook de val van de muur op 9 november 1989, de opening van de grenzen tussen de twee Duitslanden en uiteindelijk de hereniging op 3 oktober 1990.

De regeringszetel stond van 1949 tot 1999 in Bonn, terwijl Berlijn de hoofdstad van het herenigde Bondsrepubliek Duitsland is. Het heeft de Bondsrepubliek Duitsland veel moeite gekost de twee helften ook in maatschappelijk en economisch opzicht te verenigen. Nog altijd maakt het voormalige DDR in economisch opzicht een minder florissante ontwikkeling door dan het voormalige West-Duitsland.

Per januari 2002 is Bondsrepubliek Duitsland met elf andere Europese landen binnen de Europese Unie overgegaan op de euro als nationale munteenheid. De oude munteenheid is de Duitse mark (DEM).

[bewerken] Bestuurlijke indeling

Duitsland, officieel Bondsrepubliek Duitsland, is een federatie van 16 deelstaten, in het Duits Bundesländer of Länder (ev. Land) geheten.

[bewerken] Bestuurlijke structuur

De 16 deelstaten (Bundesländer, enkelvoud: Bundesland) zijn:

[bewerken] Demografie

[bewerken] Bevolking en religie

Zie Bevolking van Duitsland voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Duitsland heeft 82.329.758 (2009) inwoners waarvan circa 67 % zich bekennen tot een religie en 33 % geen religie heeft. Met bijna 31% (25,46 miljoen) [5] op 31 december 2007 vormen de katholieken de grootste groep. Zij wonen hoofdzakelijk in het zuiden en het westen. Bijna 30.2% (24,8 miljoen)[6] van de bevolking is protestants (lid van de EKD (Evangelische Kerk in Duitsland) per 31-12-2007. Zij wonen vooral in het noorden. Verder zijn er nog 1,8 % orthodox christenen en overige kerkleden. Bij elkaar zijn er 63 % christenen [7] in Duitsland. De getelde kerkgangcijfers zijn dat 4,2 procent van de bevolking een katholieke kerk op zondag bezoekt (in 2007) en ongeveer 1,2 procent een protestante (EKD) kerk (in 2007). Er is een kleine joodse minderheid van 0,2 miljoen en er zijn 3,3 miljoen moslims (4 %).

Meer dan de helft van de bevolking in het gebied dat vroeger Oost-Duitsland was en in het noordelijke bundesland Hamburg hangt geen godsdienst aan.

De katholieke en protestantse kerken en de synagogen worden gefinancierd door een bijzondere kerkbelasting waaraan eenieder vrijwillig kan bijdragen.

Sinds het begin van de jaren zeventig van de twintigste eeuw zijn miljoenen gastarbeiders uit andere landen (vooral voormalig Joegoslavië, Griekenland, Turkije en Italië) naar Duitsland gekomen om er te werken. Hieronder zijn er thans ongeveer 3,3 miljoen moslims, hoofdzakelijk Turken en Koerden. In totaal zijn er zeven miljoen buitenlanders, waarmee het aantal Duitsers uitkomt op 82,4 miljoen.

Buiten de landsgrenzen bevinden zich in een aantal landen ook groepen zogeheten Volksduitsers die sinds de Middeleeuwen met emigratiegolven naar het buitenland waren vertrokken, maar onder wie nog steeds de Duitse cultuur aanwezig is.

[bewerken] Taal

Zie Talen in Duitsland voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De taal is voornamelijk Duits. Vrijwel alle burgers van het land spreken het Duits. De Denen, Friezen, zigeuners, en Sorben zijn de inheemse niet-Duitssprekende minderheden.

[bewerken] Geografie

Zie Geografie van Duitsland voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Het is een federaal land in Midden-Europa, in het noorden grenzend aan de Oostzee, de Noordzee en Denemarken, in het oosten aan Polen en Tsjechië, in het zuiden aan Oostenrijk en Zwitserland en in het westen aan Frankrijk, Luxemburg, België en Nederland.

Duitsland als geheel kan in drie belangrijke geografische gebieden worden verdeeld: de laagliggende Duitse vlakte in het noorden, het centrale Duitse hoogland, en, in het zuiden, de uitlopers van de Centrale Alpen en ander hoogland. Het klimaat is gematigd hoewel er aanzienlijke variatie is. Bijna twee derde van de bossen van het land bestaat uit naaldbomen, de rest is hoofdzakelijk beukenbos.

[bewerken] Noord-Duitsland

Hamburg in Noord-Duitsland

Noord-Duitsland, dat door de rivieren Eems (Ems), Wezer (Weser), Elbe en de Oder wordt doorstroomd, is zwaar gecultiveerd, ondanks de slechte grond. De gewassen uit deze streek zijn onder andere tarwe, rogge, gerst, haver, aardappels en suikerbieten. Melkvee wordt veel gefokt, vooral in Sleeswijk-Holstein. Varkensvlees, rundvlees en kip zijn andere veeproducten. Het gebied omvat ook de belangrijkste industriële en vervoerscentra Kiel, Hamburg, Bremen, Hannover en Maagdenburg (Magdeburg), evenals Berlijn (Berlin).

[bewerken] Centrale Hoogland

Keulen in West-Duitsland

Het centrale hoogland bestaat uit de Rijnvallei, het Harz berggebied en het Thüringse bos. De rivier de Rijn die door West-Duitsland en tussen Bingen en Bonn stroomt door een steile kloof, beroemd om zijn mooie landschap, wijngaarden en kastelen. Langs de noordelijke rand van de Rijnvallei liggen de industriële gebieden van Duitsland, waaronder het Ruhrgebied. Hier liggen de steden Düsseldorf, Duisburg, Krefeld, Essen, Wuppertal, Bochum, Gelsenkirchen en Dortmund. De grootste stad in het westen is Keulen (Köln). In het oosten zijn de industriële centra gevestigd dichtbij de Elbe-rivier en zijn zijrivieren. De belangrijkste steden zijn hier Leipzig, Dresden, Chemnitz, Halle en Erfurt. De zuidelijke sectie van het Rijnland, dat de Eifel en Hunsrück-bergen bevat, is grotendeels landbouwgrond en heeft beroemde wijngaarden, vooral in de vallei van de Moezel.

[bewerken] Zuid-Duitsland

Zugspitze in Beieren

Door het zuidelijke deel van Duitsland stromen de rivieren de Donau, Iller, Lech, Isar, Neckar en de Main. Het hoogste punt is de Zugspitze (2963 m) in de Beierse Alpen. Verder bestaat het gebied uit plateaus en beboste bergen, bijvoorbeeld het Zwarte Woud, de hooglanden van Zwaben en het Bohemer Woud. Het gebied rondom het Bodenmeer is een populair toeristengebied. De belangrijkste landbouwproducten van het gebied zijn fruit, tarwe, gerst en zuivelproducten. De belangrijke industriële centra in Zuid-Duitsland zijn München, Frankfurt, Augsburg, Neurenberg, Stuttgart en Karlsruhe.

[bewerken] Steden

De hoofdstad is Berlijn (Berlin).

Andere steden in Duitsland zijn: Aken (Aachen) - Aschaffenburg - Augsburg - Bautzen - Bocholt - Bonn - Bottrop - Braunschweig - Bremen - Chemnitz - Cloppenburg - Coburg - Cottbus - Darmstadt - Dortmund - Dresden - Duisburg - Düsseldorf - Eisenach - Emden - Erfurt - Essen - Flensburg - Frankfurt - Freiburg - Friedrichshafen - Fulda - Garmisch-Partenkirchen - Gelsenkirchen - Gera - Gießen - Görlitz - Goslar - Halle - Hamburg - Hameln - Hamm - Hannover - Hildesheim - Ingolstadt - Jena - Kaiserslautern - Karlsruhe - Kassel - Keulen (Köln) - Kiel - Koblenz - Konstanz - Krefeld - Leipzig - Lübeck - Ludwigshafen am Rhein - Lüneburg - Maagdenburg (Magdeburg) - Mainz - Mannheim - Moers - Mönchengladbach - München - Münster - Neurenberg (Nürnberg) - Oberhausen - Offenbach - Oldenburg - Osnabrück - Passau - Pirmasens - Plauen - Potsdam - Recklinghausen - Regensburg - Rostock - Saarbrücken - Schwerin - Siegen - Solingen - Speyer - Stralsund - Stuttgart - Trier - Ulm - Wiesbaden - Weimar - Wismar - Wolfsburg - Worms - Wuppertal - Würzburg - Zwickau

Zie ook de lijst van grote Duitse steden

[bewerken] Rivieren

De belangrijkste rivieren zijn: Ahr - Donau - Eems (Ems) - Elbe - Emscher - Fulda - Havel - Iller - Inn - Isar - Lahn - Lech - Lippe - Main - Moezel (Mosel) - Naab - Nahe - Neckar - Neisse - Oder - Overijsselse Vecht (Vechte) - Peene - Regen - Regnitz - Rijn (Rhein) - Roer (Rur) - Ruhr - Saale - Saar - Spree - Tauber - Warnow - Werra - Wezer (Weser) - Wupper

Voor een totaal overzicht zie de lijst van rivieren in Duitsland

[bewerken] Bezienswaardigheden

Zie:

[bewerken] Overheid en politiek

[bewerken] Politiek systeem

(West) Duitsland is sinds 1949 een democratisch-parlementaire bondsstaat. De grondwet werd afgekondigd op 23 mei 1949. De grondwet kan door een tweederdemeerderheid in bondsdag en bondsraad gewijzigd worden. De laatste wijziging dateert van 2006. Enkele artikelen, waarin de basisprincipes van de grondwet zoals de federale structuur van de staat, de democratische, sociale en rechtsprincipes van de staat, en de onschendbaarheid van de menselijke waarde van het individu, zijn van iedere wijziging uitgesloten.

Duitsland is opgedeeld in 16 deelstaten (Bundesländer) (sinds 1990, daarvoor 10 Länder plus West-Berlijn). De hoogste staatsmacht ligt bij de bondsstaat ("Bundesrecht bricht Landesrecht"), maar de deelstaten hebben een verregaande eigen staatsmacht en bevoegdheden. Buitenlandse betrekkingen en verdediging zijn exclusieve bevoegdheden van de federatie.

Bondspresident Horst Köhler

Duitsland kent algemeen stemrecht (sinds 1918) vanaf 18 jaar (gedeeltelijk vanaf 16 jaar voor communale of regionale verkiezingen), en heeft een tweekamersysteem. De bondsdag bestaat uit minstens 598 leden, en wordt principieel om de vier jaar in rechtstreekse verkiezingen verkozen. Het kiessysteem voor de Bondsdag combineert kenmerken van een meerderheids- en een districtenstelsel. Bij de verkiezingen is er een kiesdrempel van vijf procent.

De bondsraad telt 69 leden, die de vertegenwoordigers van de deelstaatregeringen (en dus niet van de deelstaatbevolking) zijn. Elk land heeft, afhankelijk van de grootte van zijn bevolking, 3 tot 6 stemmen, die echter 'in blok' uitgeoefend moeten worden. Federale wetten die ingrijpen in thema's die tot de bevoegdheid van de deelstaten behoren, of waarvan de uitvoering aan de deelstaten opgedragen wordt, moeten door de bondsraad goedgekeurd worden.

De deelstaten hebben een eigen grondwet, regering en parlement. De deelstaatparlementen worden in vier deelstaten om de vier jaar, in de andere twaalf om de vijf jaar verkozen volgens het meerderheidsprincipe.

Het staatshoofd, de bondspresident, met voornamelijk representatieve rol wordt om de vijf jaar door de bondsvergadering verkozen. Hij kan één keer herverkozen worden.

De bondskanselier is het hoofd van de regering, en hij bepaalt de richtlijnen van de politiek. De kanselier wordt door de Bondsdag, op voorstel van de president, verkozen. Hij wordt, net als zijn ministers, door de president benoemd.

[bewerken] Allerlei

Zie ook:

[bewerken] Algemeen

Voormalige namen van Duitsland of de Bondsrepubliek Duitsland:

Type overheid: Federale republiek

Hoofdstad: Berlijn

Onafhankelijkheid:

Grondwet:

De Duitse Grondwet van 23 mei 1949 werd grondwet van het herenigd Duitsland op 3 oktober 1990.

[bewerken] Lidmaatschap internationale organisaties

AfDB, AsDB, Australië Groep, BDEAC, BIS, CBSS, CCC, CDB (niet-regionaal), CE, CERN, EAPC, EBRD, ECE, EIB, EMU, ESA, EU, FAO, G- 5, G8, G-10, IADB, IAEA, IBRD, Icao, ICC, ICFTU, ICRM, IDA, IEA, IFAD, IFC, IFRCS, IHO, ILO, IMF, IMO, Inmarsat, Interpol, IOC, IOM, ISO, ITU, MONUC, NAM (guest), NAVO, NEA, NSG, OAS (toehoorder), OECD, OPCW, OSCE, PCA, VN, UNCTAD, UNESCO, UNHCR, UNIDO, UNIKOM, UNMIBH, UNMIK, UNOMIG, UPU, WADB (niet-regional), WEU, WHO, WIPO, WMO, WToO, WTrO, ZC

[bewerken] Economie

Zie Economie van Duitsland voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Duitsland bezit op technologisch vlak de op twee na sterkste economie van de wereld, na de VS en Japan, maar structurele markteisen, waaronder de substantiële brutokosten voor het in dienst nemen van nieuwe werknemers, hebben werkloosheid tot een langdurig, persistent probleem gemaakt. Een vergrijzende bevolking, gecombineerd met hoge werkloosheid, bemoeilijkt de handhaving van de wettelijke sociale zekerheid: de lasten voor werkhebbenden zijn onevenredig hoog geworden. De modernisering en integratie van de Oost-Duitse economie blijft een kostbaar lange-termijnprobleem.

[bewerken] Landsverdediging

De Duitse landsverdediging heeft de grootste strijdmacht van Europa. De strijdkrachten worden de Bundeswehr genoemd.

[bewerken] Defensietakken

Landmacht (Heer), marine (inclusief marineluchtvaart), luchtmacht, medisch korps, grenspolitie, kustwacht.

[bewerken] Militaire mankracht

Dienstplichtige leeftijd: 18 jaar
Militaire manschappen
Beschikbaarheid: mannen 15-49 jaar: 20.851.022 (2001) Geschikt voor militaire dienst: mannen 15-49 jaar: 17.760.412 (2001)
Jaarlijks bereiken van dienstplichtige leeftijd: mannen: 482.318 (2001)

[bewerken] Militaire uitgaven

in dollars: $32,8 miljard (FY98)
percentage van het bruto nationaal product: 1,5% (FY98)

[bewerken] Transnationale zaken

Internationale disputen: geen

Illegale drugs:

  • Bron van grondstoffen voor chemicaliën voor Zuid-Amerikaanse cocaïneproducenten.
  • Doorvoerland en gebruiker van Zuidwest-Aziatische heroïne en Latijns-Amerikaanse cocaïne.

[bewerken] Verkeer en vervoer

[bewerken] Cultuur

Zie ook:

[bewerken] Zie ook

[bewerken] Externe links

[bewerken] Bronnen, noten en/of referenties

:wikt:Duitsland

 
Persoonlijke instellingen
Boek maken
in andere talen